Eikenprocessierups

Eikenprocessierupsen op een boomstam.De laatste jaren is de overlast steeds groter geworden. Dankzij warm voorjaarsweer, veel eiken en een gebrek aan natuurlijke vijanden, hebben de rupsen zich sterk uit kunnen breiden. Als gemeente nemen wij de bestrijding van de eikenprocessierups dan ook zeer serieus.

Eikenprocessierups gezien? Meld dit!

Ziet u eikenprocessierupsen in gemeentelijke bomen? Laat het ons weten. 

Eikenprocessierups melden

Kies in het meldingsformulier bij hoofdcategorie voor 'Dieren/ongedierte' en dan 'Eikenprocessierups'. U kunt de eikenprocessierups ook telefonisch bij ons melden op (026) 33 48 111.

Het is belangrijk dat u een melding maakt als u de rupsen in gemeentelijke bomen ziet. Er is namelijk een risico op gezondheidsklachten aanwezig. Op basis van de meldingen bepalen wij op welke plekken wij de eikenprocessierupsen gaan bestrijden. Dit is afhankelijk van de grootte van het nest, de locaties (omgeving van scholen/schoolroutes krijgen voorrang) en de beschikbare capaciteit.

Preventieve bestrijding 

Vanaf begin mei 2020 starten wij met het preventief bestrijden van de rupsen. Op locaties waar de afgelopen jaren de meeste overlast was, en waar veel mensen komen of langdurig verblijven bespuiten we de eiken met een biologisch bestrijdingsmiddel. Dit kan voor wat geluids- en verkeershinder zorgen. 

Zodra de eiken uitlopen, komen ook de eitjes van de eikenprocessierupsen uit. Om de rupsen te bestrijden voordat ze brandharen kunnen ontwikkelen, bespuiten we de eiken met een biologisch bestrijdingsmiddel. Dit jaar gebruiken we 2 verschillende middelen, die zich beiden alleen richten op rupsen, en veilig zijn voor mens en dier. We spuiten niet in vlindergebieden. Beide middelen worden met een hoge drukspuit in de boomkronen gespoten. Dit gebeurt meestal in de avond of nacht, omdat de werkende stof door zonlicht wordt afgebroken.

Dit jaar behandelen we op deze manier ongeveer 15% van de gemeentelijke eiken. 

Reactieve bestrijding

Een tijdje na de preventieve bestrijding controleren we alle eiken op aanwezigheid van nesten. Het is namelijk mogelijk dat er ondanks de preventieve bestrijding toch eikenprocessierupsen verschijnen die overlast veroorzaken. Als we nesten ontdekken, worden deze weggezogen of geplukt door professionele bestrijders.

In de omgeving van scholen, kinderddagverblijven, zorgcentra en fietsroutes hebben we begin juni 2020 de eerste nesten al weggezogen. Deze drukbezochte locaties krijgen voorrang op andere plekken met rupsennesten. Met het weghalen van de nesten gaan we door tot en met augstus/september.

Overlast in eigen tuin

Wij bestrijden alleen eikenprocessierupsen in gemeentelijke eiken. Veroorzaken de rupsen overlast in uw eigen tuin? Laat ze dan verwijderen door een professioneel bedrijf. De bestrijdingskosten zijn voor eigen rekening. Het wordt ten zeerste afgeraden om zelf de nesten te verwijderen, vanwege de blootstelling aan brandharen. 

Gezondheidsklachten: wat te doen?

Elke rups heeft zo’n 700.00 brandharen, die vrijkomen als ze zich bedreigd voelen of als ze vervellen. De brandharen kunnen leiden tot jeuk, roodheid, bultjes en blaasjes op de huid. Mentholzalf kan verlichting bieden. In sommige gevallen kunnen de haartjes ook in de ogen terechtkomen. Het is belangrijk om niet te wrijven of te krabben. Spoel de huid en/of de ogen met lauwwarm water. Neem contact op met de huisarts als de overlast aan de ogen aanhoudt. 

Brandharen kunnen ook in de slijmvliezen van de luchtwegen terechtkomen en leiden tot kriebelhoest of een loopneus. Ook hier kan spoelen met lauwwarm water verlichting bieden. In ernstigere gevallen kan besmetting leiden tot benauwdheid, misselijkheid, zweten en braken. Dit komt zelden voor. Neem bij ernstige klachten contact op met de huisarts. 

Een zeer beperkte groep mensen is dermate overgevoelig dat er een levensbedreigende shock kan optreden. Deze mensen zijn vaak ook overgevoelig voor insectenbeten. Deze mensen dienen direct naar de eerste hulp te gaan nadat de eerste verschijnselen optreden.

Wat kunt u zelf doen?

U kunt zelf meehelpen door uw tuin aantrekkelijk te maken voor natuurlijke vijanden van de eigenprocessierups. Dat zijn zangvogels, roofinsecten en vleermuizen. Wij zetten zelf ook in op de verbetering van de biodiversiteit, door sommige bermen later te maaien en nestkasten op te hangen.

Dit kunt u zelf doen in uw tuin:

  • Plant of poot meer bloeiende planten (voor de roofinsecten)
  • Plaats meer struiken, klimop en/of (mezen)kastjes (voor zangvogels)
  • Stromend water in uw tuin trekt ook vogels aan
  • Vleermuizen kunnen achter gevelbetimmeringen, luiken, dakspanten, onder dakpannen en in spouwmuren zitten. Er zijn ook speciale vleermuiskasten. 

In het eikenprocessierupsen-seizoen (mei-juli) is het slim om (straten met) eiken zoveel mogelijk te mijden. Kunt u de eiken niet ontwijken, denk dan aan de volgende tips:

  • Fiets of loop niet met korte mouwen in een laan met aangetaste eiken. Draag een dunne jas of blouse met lange mouwen.
  • Zet bij winderig weer een (zonne)bril op.
  • Zet bij winderig weer geen ramen open vlakbij eiken.
  • Hang geen was te drogen onder of vlakbij eiken.
  • Laat uw hond niet uit in een laan met eiken en houd uw hond in deze periode aangelijnd.

Meer informatie 

De informatie over het bestrijden van de eikprocessierups hebben wij op een rij gezet in een infographic.

Meer informatie over eikenprocessierupsen, de bestrijding ervan en hoe te handelen bij klachten vindt u op de websites: